Gweithio allan beth fydd gennych ar ôl ymddeol

Pan fyddwch yn cyrraedd amser ymddeol mae’n debygol y bydd eich incwm yn llai a bydd eich costau byw yn newid.

I weithio allan os bydd gennych ddigon o arian i fyw arno ar ôl ymddeol, bydd angen i chi:

  • cael gwybod beth y byddwch yn ei gael o’ch cronfa bensiwn, Pensiwn y Wladwriaeth ac unrhyw incwm arall a allai fod gennych
  • cyfrifo’r dreth y byddwch yn ei dalu ar eich incwm wedi ymddeol
  • edrych ar beth fydd eich costau byw yn debygol o fod

Os byddwch yn penderfynu na fydd gennych ddigon i fyw arno ar ôl i chi ymddeol, gallech roi mwy yn eich cronfa nawr neu ymddeol yn hwyrach ac oedi cymryd eich pensiwn.

O ble fydd eich incwm yn dod

Byddwch yn fwyaf tebygol o gael pensiynau gan eich cyflogwr, pensiynau personol rydych chi wedi’u sefydlu eich hun a’r Pensiwn y Wladwriaeth a delir i chi gan y llywodraeth.

Efallai y byddwch hefyd yn cael incwm arall o:

  • gwaith - os ydych yn parhau i weithio am rai blynyddoedd
  • budd-daliadau - er enghraifft credyd pensiwn, budd-dal tai, gostyngiad treth cyngor
  • incwm o rent
  • llog ar gynilion neu fondiau pensiynwyr
  • difidendau o fuddsoddiadau
  • gwerthu eiddo

Gall cymryd arian o’ch cronfa bensiwn effeithio ar eich budd-daliadau.

Gweithio allan eich incwm ar ôl ymddeol

I gael syniad o faint fydd gennych ar ôl ymddeol, dilynwch y camau hyn:

  1. Gwiriwch faint sydd yn eich cronfa bensiwn a pha bensiynau rydych wedi talu i mewn iddynt.

  2. Ychwanegwch eich cronfa bensiwn i’ch Pensiwn y Wladwriaeth. Gwiriwch eich Pensiwn y Wladwriaeth ar-lein i gael rhagolwg Pensiwn y Wladwriaeth i gael gwybod faint allech chi ei gael, pryd allech ei gael ac os allech ei wella.

  3. Gwiriwch pa incwm arall fydd gennych ar ôl ymddeol a sut y gallai newid.

  4. Dewiswch beth i’w wneud gyda’ch cronfa ac edrych o gwmpas i gael dyfynbrisiau gan ddarparwyr.

  5. Tynnwch allan y dreth rydych yn ei dalu.

Enghraifft

Rydych yn 65 oed ac eisiau gweithio’n rhan amser hyd nes y byddwch yn 70. Rydych yn penderfynu cymryd 25% o’ch cronfa yn ddi-dreth. Rydych yn buddsoddi’r gweddill i mewn i incwm addasadwy ac yn cymryd allan £4,800 y flwyddyn.

Beth sydd gennych Swm
Pensiwn y Wladwriaeth Newydd llawn y flwyddyn £8,296.60
Cyfanswm eich cronfa bensiwn £100,000
Incwm y flwyddyn o weithio’n rhan amser £15,000

Beth fyddwch chi’n ei gael yn eich 60au

Incwm Swm y flwyddyn
Pensiwn y Wladwriaeth Newydd llawn + £8,296.60
Incwm o waith + £15,000
Arian o’ch incwm addasadwy +£4,800
Incwm cyn treth = £28,096.60
Treth rydych yn ei dalu - £3,319.32
Cyfanswm eich incwm wedi ymddeol yn eich 60au = £24,777.28

Mae gennych hefyd yr arian di-dreth o £25,000 i ychwanegu at eich incwm.

Beth a gewch o 70 oed ymlaen

Rydych yn roi’r gorau i weithio ac yn penderfynu cymryd mwy o’ch buddsoddiad incwm addasadwy.

Incwm Swm y flwyddyn
Pensiwn y Wladwriaeth Newydd llawn + £8,296.60
Arian o’ch incwm addasadwy + £6,500
Incwm cyn treth = £14,796.60
Treth rydych yn ei dalu - £659.32
Cyfanswm eich incwm ymddeol o 70 oed ymlaen = £14,137.28

Mae gennych hefyd yr arian di-dreth o £25,000 a gymeroch yn 65 oed i ychwanegu at eich incwm.

Gweithio allan faint fydd ei angen arnoch ar ôl ymddeol

  1. Ychwanegwch yr holl gostau byw sydd gennych ar hyn o bryd. Gallwch ddefnyddio cynllunydd cyllideb y Gwasanaeth Cynghori Ariannol i’ch helpu i weithio allan beth ydynt.

  2. Tynnwch i ffwrdd y costau hyn o’ch incwm ar ôl ymddeol. Bydd hyn yn rhoi syniad i chi os fydd gennych ddigon o arian i fyw arno ar ôl ymddeol.

Costau byw mewn ymddeoliad

Dros y blynyddoedd, bydd eich anghenion yn newid.

Er enghraifft, efallai y byddwch yn talu llai am:

  • teithio - mae rhywfaint o gludiant cyhoeddus yn rhad ac am ddim ar ôl i chi gyrraedd oedran Pensiwn y Wladwriaeth
  • eich morgais - gallai hwn fod wedi cael ei dalu

Efallai y byddwch yn talu mwy am:

  • biliau ynni a dŵr - efallai y byddwch yn treulio mwy o amser gartref
  • costau gofal

Cynyddu eich incwm ar ôl ymddeol

Os nad ydych yn meddwl y bydd gennych ddigon o arian ar gyfer eich ymddeoliad, gallech dalu mwy i mewn i’ch cronfa nawr, cymryd eich cronfa’n hwyrach ymlaen neu oedi cymryd Pensiwn y Wladwriaeth.

Talu mwy i mewn i’ch cronfa

Mae terfyn ar faint y gallwch ei dalu i mewn i’ch cronfa a pharhau i gael rhyddhad treth. Gallwch dalu i mewn hyd at eich lwfans blynyddol. Mae eich lwfans yn newid unwaith y byddwch yn dechrau cymryd arian o’ch cronfa.

Os oes gennych fwy nag un gronfa, gallwch barhau i dalu i mewn i un cronfa ar ôl i chi ddechrau cymryd arian o un arall. Mae’r swm y gallwch ei dalu i mewn yn gostwng i uchafswm o £4,000 y flwyddyn unwaith y byddwch yn dechrau cymryd arian o gronfa.

Mae hyn yn cynnwys eich rhyddhad treth o 20%. Er enghraifft, er mwyn cael cyfraniad o £10,000 byddai ond rhaid i chi dalu £8,000 i mewn.

Efallai y byddwch yn dal i allu talu i mewn i’r gronfa rydych yn cymryd arian ohonno ond ni fyddwch yn cael rhyddhad treth ar y taliadau hyn.

Cymryd eich cronfa yn hwyrach ymlaen

Efallai y byddwch yn gallu gadael eich cronfa heb ei gyffwrdd a’i gymryd yn hwyrach na’r oedran rydych wedi’i gytuno gyda darparwr eich pensiwn (a elwir eich ‘oedran ymddeol a ddewiswyd’).

Gallai adael eich arian wedi’i fuddsoddi am fwy o amser a pharhau i dalu mewn roi incwm uwch i chi pan fyddwch yn dod i’w gymryd allan.

Pensiwn y Wladwriaeth

Gallwch oedi pryd fyddwch yn cael Pensiwn y Wladwriaeth i helpu cynyddu eich incwm ar ôl ymddeol. Gelwir hyn yn gohirio Pensiwn y Wladwriaeth.

Efallai y gallech ychwanegu at eich Pensiwn y Wladwriaeth os ydych:

  • yn ddyn a aned cyn 6 Ebrill 1951
  • yn ddynes a aned cyn 6 Ebrill 1953

Cael gwybod mwy am ffyrdd o gynyddu eich pensiwn gan y Gwasanaeth Cynghori Ariannol.